جنس قاب گوشی: سیلیکونی، TPU، چرمی یا سخت؟

جنس قاب گوشی بیشتر از رنگ و طرح آن تعیین می‌کند که قاب چقدر ضربه را می‌گیرد، چقدر در دست نمی‌لغزد و بعد از چند ماه چه ظاهری دارد. چهار جنس رایج در بازار قاب سیلیکونی، قاب ژله‌ای از جنس TPU، قاب سخت پلی‌کربنات (که در فروشگاه با عنوان «طلقی» دیده می‌شود) و قاب چرمی است؛ قاب‌های هیبریدی هم دو جنس را با هم ترکیب می‌کنند. در این راهنما ویژگی هر جنس قاب گوشی را بر پایه‌ی مستندات سازندگان مواد و دستورالعمل‌های نگهداری اپل می‌خوانید و در پایان یک مسیر ساده برای انتخاب دارید.

چرا جنس قاب گوشی مهم است؟

قاب سه کار اصلی دارد: بخشی از انرژی ضربه را پیش از رسیدن به بدنه می‌گیرد، جلوی خط‌وخش روی پشت و لبه‌ها را می‌گیرد و گرفتن گوشی را راحت‌تر می‌کند. هر جنس قاب گوشی در یکی از این سه کار قوی‌تر است. ماده‌ی نرم و کشسان ضربه را بهتر پخش می‌کند و چسبندگی بیشتری در دست دارد، ولی ممکن است گردوغبار جذب کند یا با گذشت زمان تغییر رنگ بدهد. ماده‌ی سخت شکل خود را حفظ می‌کند و شفاف می‌ماند، اما در برابر ضربه‌ی مستقیم به گوشه‌ها به‌تنهایی کمتر انعطاف دارد.

نکته‌ی دیگر این است که «جنس» در نام محصولات بازار یکدست نوشته نمی‌شود. یک فروشنده به قاب نرم و شفاف «ژله‌ای» می‌گوید و دیگری «TPU»؛ به قاب سخت شفاف هم گاهی «طلقی» و گاهی «PC» می‌گویند. برای همین بهتر است به‌جای نام تجاری، به ویژگی‌ای که روی صفحه‌ی محصول ثبت شده نگاه کنید. در فروشگاه دیجی‌نوبل، در دسته‌ی قاب و کاور گوشی موبایل برای بیشتر محصولات ویژگی «جنس» با یکی از مقدارهای سیلیکون، ژله‌ای، طلقی، مگنتی یا چرم ثبت شده است و ویژگی «نوع کاور» هم کاور معمولی را از کیف کتابی جدا می‌کند.

قاب سیلیکونی: نرم، گرم در دست، حساس به گردوغبار

قاب سیلیکونی رایج‌ترین جنس قاب گوشی برای استفاده‌ی روزمره است. سطح آن نرم و کمی مات است، در دست سُر نمی‌خورد و لبه‌هایش ضربه‌های سبک را خوب می‌گیرند. معمولاً داخل قاب‌های سیلیکونی با کیفیت یک لایه‌ی نرم پارچه‌ای یا مخملی دارد تا پشت گوشی خط نیفتد.

نقطه‌ی ضعف این جنس قاب گوشی جذب گردوغبار و پرز است؛ قاب سیلیکونی که مدتی در جیب بماند، معمولاً پرزدار می‌شود. اپل در راهنمای تمیز کردن محصولاتش برای قاب سیلیکونی توصیه می‌کند ابتدا گوشی را از قاب بیرون بیاورید و بیرون و داخل قاب را با پارچه‌ی نرم، بدون پرز و کمی مرطوب پاک کنید. همان راهنما می‌گوید از شیشه‌پاک‌کن، پاک‌کننده‌های خانگی، اسپری‌ها، حلال‌ها، آمونیاک، مواد ساینده و محصولات حاوی آب اکسیژنه استفاده نکنید.

اگر این جنس قاب گوشی را برای گوشی تازه می‌خواهید، نمونه‌ای مثل کاور سیلیکونی آیفون ۱۷ نشان می‌دهد چه مشخصاتی را باید روی صفحه‌ی محصول بخوانید: مدل سازگار، رنگ و جنس.

قاب ژله‌ای (TPU): انعطاف، شفافیت و مقاومت در برابر سایش

قاب‌هایی که در بازار «ژله‌ای» نامیده می‌شوند، معمولاً از پلی‌یورتان گرمانرم (Thermoplastic Polyurethane یا TPU) ساخته می‌شوند. TPU ماده‌ای کشسان است که می‌توان آن را شفاف یا رنگی تولید کرد. شرکت BASF که TPU را با نام تجاری Elastollan می‌سازد، مقاومت بالا در برابر سایش و فرسودگی و مقاومت در برابر روغن و چربی را از مزیت‌های اصلی این ماده می‌داند. همین دو ویژگی توضیح می‌دهند که چرا جنس قاب گوشی ژله‌ای با تماس دائم دست و چربی پوست خیلی زود فرسوده نمی‌شود.

ضعف شناخته‌شده‌ی TPU حساسیت به نور فرابنفش (UV) است. BASF در توضیح افزودنی‌های پلاستیک خود می‌نویسد TPU بدون پایدارکننده‌های نوری در برابر UV زرد می‌شود. این تغییر رنگ روی قاب‌های شفاف و روشن بیشتر به چشم می‌آید؛ به همین دلیل قاب ژله‌ای شفافی که مدت‌ها زیر آفتاب مانده، به‌تدریج رنگ کهربایی می‌گیرد. اگر رنگ اصلی گوشی برایتان مهم است، این نکته را در انتخاب جنس قاب گوشی در نظر بگیرید.

قاب ژله‌ای سبک است، حجم کمی به گوشی اضافه می‌کند و برای گوشی‌هایی که قاب سفارشی کمتری برایشان پیدا می‌شود هم معمولاً در دسترس است؛ مثلاً کاور ژله‌ای آیفون ۱۱ برای گوشی‌ای که چند نسل از عرضه‌اش گذشته است.

قاب سخت و هیبریدی: پلی‌کربنات با لبه‌ی نرم

قاب سخت شفاف، که در فهرست ویژگی‌های فروشگاه با جنس «طلقی» ثبت می‌شود، معمولاً از پلی‌کربنات (Polycarbonate یا PC) ساخته شده است. شرکت Covestro که پلی‌کربنات را با نام Makrolon تولید می‌کند، این ماده را بسیار مقاوم، سبک، با شفافیتی شبیه شیشه و مقاوم در برابر ضربه حتی در دمای پایین معرفی می‌کند. این ویژگی‌ها پلی‌کربنات را برای پشت قاب مناسب می‌کنند: شکل خود را حفظ می‌کند و طرح و رنگ پشت گوشی را نشان می‌دهد.

اما قاب کاملاً سخت در گوشه‌ها انعطاف کمی دارد و نصب و جدا کردنش هم سخت‌تر است. راه‌حل رایج، ساختار هیبریدی است: پشت سخت و شفاف با یک قاب کناری نرم و کشسان که ضربه به لبه‌ها را می‌گیرد. در این حالت جنس قاب گوشی در واقع دو جنس است و هر بخش کاری را انجام می‌دهد که در آن قوی‌تر است. نمونه‌ی این ساختار در فروشگاه کاور اسپیگن Ultra Hybrid برای آیفون ۱۷ پرو مکس است که جنس آن «طلقی» و ساختارش شفاف ثبت شده است.

قاب مگنتی و مگ‌سیف

«مگنتی» در ویژگی جنس فروشگاه یعنی آهن‌ربایی داخل قاب کار گذاشته شده است تا با پایه‌های مغناطیسی یا شارژرهای مگ‌سیف (MagSafe) جفت شود. این ویژگی جنس بدنه را تعیین نمی‌کند؛ قاب مگنتی می‌تواند سیلیکونی، ژله‌ای یا هیبریدی باشد. برای همین در کنار ویژگی «مگ‌سیف» روی صفحه‌ی محصول، جنس قاب گوشی را هم جداگانه بخوانید.

قاب چرمی: ظاهری که با استفاده تغییر می‌کند

چرم طبیعی جنسی است که با گذر زمان «پیر» می‌شود و بسیاری از خریداران همین را دوست دارند. اپل در راهنمای نگهداری قاب‌های چرمی خود می‌گوید ظاهر قاب چرمی با استفاده تغییر می‌کند و ممکن است بر اثر روغن پوست و نور مستقیم خورشید، لایه‌ی کهنگی (patina) بگیرد و رنگش عوض شود. به گفته‌ی همان راهنما تمیز کردن هم ممکن است رنگ چرم را تغییر دهد؛ اگر لازم شد، گوشی را بیرون بیاورید و قاب را با پارچه‌ی تمیز، آب گرم و صابون ملایم دست پاک کنید. اپل همچنین هشدار می‌دهد که پاک‌کننده‌ها و نرم‌کننده‌های چرم می‌توانند رنگ آن را تغییر دهند.

قاب چرمی معمولاً در قالب کیف کتابی بیشتر دیده می‌شود تا کاور ساده. اگر جنس قاب گوشی چرم طبیعی برایتان مهم است، روی صفحه‌ی محصول دقت کنید که ویژگی جنس «چرم» ثبت شده باشد؛ بسیاری از کیف‌های کتابی ظاهر چرمی دارند اما جنس رویه‌ی آن‌ها لزوماً چرم طبیعی نیست.

مقایسه‌ی چهار جنس قاب گوشی در یک جدول

کدام جنس قاب گوشی برای شما مناسب است؟

برای انتخاب جنس قاب گوشی این چهار پرسش را به ترتیب از خودتان بپرسید:

1. رنگ و طرح خود گوشی را می‌خواهید ببینید؟ اگر بله، سراغ قاب شفاف بروید. پشت سخت پلی‌کربنات با لبه‌ی نرم (هیبریدی) شفافیت را با محافظت لبه‌ها جمع می‌کند؛ قاب ژله‌ای شفاف سبک‌تر است و نصب ساده‌تری دارد اما در برابر آفتاب ممکن است زرد شود.
2. گوشی بیشتر در دست است یا در جیب؟ برای دستی که زیاد عرق می‌کند یا گوشی را با یک دست نگه می‌دارد، سیلیکون یا TPU مات چسبندگی بیشتری دارد. اگر گوشی بیشتر در جیب است، سیلیکون پرز بیشتری جمع می‌کند و TPU یا هیبریدی تمیزتر می‌ماند.
3. از شارژر یا پایه‌ی مغناطیسی استفاده می‌کنید؟ فقط قاب‌هایی که ویژگی «مگ‌سیف» یا جنس «مگنتی» دارند با این لوازم جفت می‌شوند؛ قاب بدون آهن‌ربا اتصال مغناطیسی را ضعیف می‌کند.
4. برای ظاهر قاب ارزش جداگانه قائلید؟ اگر کهنگی چرم را دوست دارید و از تغییر رنگ ناراحت نمی‌شوید، قاب یا کیف کتابی چرمی انتخاب شخصی خوبی است.

در هر حال، جنس قاب گوشی تنها یک بخش از انتخاب است. مدل سازگار را دقیقاً با نام گوشی خود مقایسه کنید؛ دو گوشی هم‌نام با پسوند متفاوت، مثلاً «پرو» و «پرو مکس»، ابعاد و جای دوربین متفاوتی دارند. برند و گارانتی هر کالا هم روی صفحه‌ی همان محصول نوشته شده است؛ بعضی قاب‌ها برند مشخص دارند و بعضی متفرقه‌اند.

پرسش‌های رایج

قاب ژله‌ای همان TPU است؟

در بیشتر موارد بله. «ژله‌ای» نامی است که بازار برای قاب‌های نرم و انعطاف‌پذیر به کار می‌برد و این قاب‌ها معمولاً از TPU ساخته می‌شوند. برای اطمینان، ویژگی جنس را روی صفحه‌ی محصول ببینید.

چرا قاب شفاف من زرد شده است؟

TPU بدون پایدارکننده‌ی نوری در برابر نور فرابنفش زرد می‌شود و این تغییر روی قاب‌های شفاف بیشتر دیده می‌شود. این تغییر رنگ معمولاً برگشت‌پذیر نیست. پشت سخت پلی‌کربنات در قاب‌های هیبریدی شفافیت را بیشتر حفظ می‌کند.

قاب سیلیکونی را با الکل تمیز کنم؟

اپل برای قاب سیلیکونی پارچه‌ی نرم و کمی مرطوب را توصیه می‌کند و از حلال‌ها، پاک‌کننده‌های خانگی و مواد ساینده منع می‌کند. پیش از تمیز کردن، گوشی را از قاب بیرون بیاورید.

کدام جنس قاب گوشی در برابر ضربه بهتر است؟

هیچ جنسی به‌تنهایی همه‌ی مزیت‌ها را ندارد. ماده‌ی نرم مثل TPU یا سیلیکون ضربه به لبه‌ها را بهتر می‌گیرد و ماده‌ی سخت مثل پلی‌کربنات شکل و شفافیت را حفظ می‌کند؛ برای همین قاب‌های هیبریدی این دو را با هم ترکیب می‌کنند.

منابع

1. پشتیبانی اپل: راهنمای تمیز کردن محصولات اپل
2. BASF: معرفی TPU با نام Elastollan
3. BASF: افزودنی‌های پلاستیک و زرد شدن TPU
4. Covestro: معرفی پلی‌کربنات Makrolon

ویرایش: حمیدرضا صالح

این مطلب را تحریریه دیجی‌نوبل با کمک هوش مصنوعی و بر پایه منابعِ فهرست‌شده در پایان آن تهیه کرده است. اگر نکته‌ای نادرست دیدید، از راه صفحهٔ «تماس با ما» یا چت آنلاین خبرمان کنید.